Hoe beoordeel ik de onderbouwing van een AI-ondersteund rapport?

1. Beantwoordt het rapport de afgesproken vraag?

Leg de oorspronkelijke opdracht naast het document. Sluiten de scope, periode en organisatiecontext nog aan? Een interessant rapport kan toch een andere vraag beantwoorden dan de vraag waarvoor je het nodig had.

2. Is de bron van belangrijke informatie herkenbaar?

Zoek bij bepalende bevindingen waar de informatie vandaan komt. Controleer waar mogelijk of de bron de specifieke bewering ondersteunt en of zij bij de bedoelde periode en context past. Een bronvermelding is het begin van die controle.

3. Zijn aannames zichtbaar?

Let op verwachtingen die als feit lijken te worden gebruikt. Een aanname over groei, capaciteit of klantbehoefte kan nuttig zijn om een richting te verkennen, zolang haar status duidelijk blijft. Vraag welke conclusie verandert als de aanname anders uitpakt.

4. Sluiten de onderdelen op elkaar aan?

Vergelijk de uitgangspunten tussen hoofdstukken. Gebruiken de marktanalyse en de voorgestelde uitvoering dezelfde doelgroep en schaal? Zijn wijzigingen in aannames ook doorgevoerd waar ze gevolgen hebben? Onverklaarde verschillen vragen om toelichting.

5. Is de stap van bevinding naar conclusie te volgen?

Bekijk hoe informatie wordt gewogen en welke alternatieven zijn overwogen. Een advies hoort duidelijk te maken waarom een richting passend lijkt, welke voorwaarden daarbij gelden en wat nog onzeker is.

Bepaal wie de inhoud beoordeelt.

Stem vooraf af welke expertise nodig is voor de beoogde toepassing. De opdrachtgever houdt de uiteindelijke afweging in eigen hand. Ontbrekende informatie hoeft niet te worden weggewerkt: zij kan juist bepalend zijn voor het vervolg.

Bij een analyse ligt de nadruk op de informatie en duiding. Bij een adviesrapport vraagt ook de redenering achter het advies aandacht. Een blauwdruk of bedrijfsuitvoeringsplan vraagt om samenhang tussen het initiatief, de markt en de uitvoering.